Chủ động phát hiện, xử lý trường hợp lộ, mất bí mật nhà nước trên không gian mạng
Trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ, không gian mạng trở thành môi trường trao đổi thông tin phổ biến, song cũng tiềm ẩn nhiều nguy cơ lộ, mất bí mật nhà nước (BMNN). Trước yêu cầu bảo vệ an ninh quốc gia trong tình hình mới, việc nâng cao nhận thức, trách nhiệm và kỹ năng xử lý tình huống khi phát hiện BMNN bị phát tán trên không gian mạng là nhiệm vụ đặc biệt quan trọng đối với mỗi cán bộ, đảng viên và nhân dân.
Theo quy định của Luật Bảo vệ bí mật nhà nước năm 2025, mọi cơ quan, tổ chức, cá nhân đều có trách nhiệm bảo vệ BMNN; khi phát hiện hành vi vi phạm pháp luật về bảo vệ BMNN, phải kịp thời áp dụng các biện pháp cần thiết nhằm ngăn chặn, hạn chế thấp nhất thiệt hại, đồng thời báo cáo ngay cho người có thẩm quyền để tổ chức xử lý.
Thực tiễn cho thấy, nhiều vụ việc lộ, mất BMNN bắt nguồn từ sự chủ quan trong sử dụng mạng xã hội, thiết bị điện tử hoặc thiếu hiểu biết về quy định bảo mật. Do đó, khi tham gia môi trường mạng, nếu phát hiện tài liệu có đóng dấu “Mật”, “Tối mật”, “Tuyệt mật” hoặc có nội dung nghi thuộc danh mục BMNN đang bị lan truyền, cá nhân tuyệt đối không tải về, không chia sẻ, không bình luận làm lan rộng thông tin. Đây là yêu cầu tiên quyết nhằm ngăn chặn việc phát tán BMNN.
Trong trường hợp phát hiện BMNN bị lan truyền trên không gian mạng, cần chủ động thực hiện đúng các bước xử lý theo quy định. Trước hết, ghi nhận và lưu lại chứng cứ ban đầu một cách thận trọng, chỉ ở mức cần thiết phục vụ xác minh như chụp ảnh màn hình thể hiện rõ đường link, tài khoản đăng tải, thời gian, nội dung hiển thị. Việc lưu giữ phải bảo đảm tính nguyên trạng, không chỉnh sửa, không cắt ghép và tuyệt đối không phát tán lại dưới bất kỳ hình thức nào.
Tiếp theo, cần báo cáo, trình báo kịp thời cho cơ quan có thẩm quyền. Đối với cán bộ, đảng viên, phải báo cáo ngay với người đứng đầu cơ quan, đơn vị hoặc bộ phận phụ trách công tác bảo vệ BMNN và thông tin cho lực lượng Công an để xử lý. Đối với người dân, có thể trình báo trực tiếp tại cơ quan Công an địa phương nơi gần nhất; nội dung báo cáo cần đầy đủ, trung thực, kèm theo các thông tin, chứng cứ đã ghi nhận để phục vụ công tác xác minh, xử lý.
Theo quy định tại Nghị định số 282/2025/NĐ-CP, các hành vi làm lộ, phát tán BMNN trái phép trên không gian mạng sẽ bị xử phạt nghiêm khắc, áp dụng các biện pháp khắc phục hậu quả như buộc thu hồi, tiêu hủy thông tin vi phạm, thậm chí bị truy cứu trách nhiệm theo quy định pháp luật nếu gây hậu quả nghiêm trọng.
Việc phát hiện, xử lý kịp thời các thông tin BMNN bị lộ trên không gian mạng chính là biểu hiện cụ thể của tinh thần trách nhiệm, góp phần giữ vững an ninh chính trị, bảo vệ lợi ích quốc gia, dân tộc trong tình hình mới.
Bùi Linh
